Cuộc chiến ác liệt diễn ra giữa hai phe Bulgares và Abares với sự tàn sát khủng khiếp của đại bác, súng trường và lưỡi lê, cướp đi sinh mạng của khoảng ba mươi ngàn người. Candide run rẩy trốn kỹ nhất có thể trước sự tàn sát này. Khi cả hai bên bắt đầu cử hành nghi lễ tạ ơn trong doanh trại của mình, chàng quyết định rời đi để suy ngẫm về nguyên nhân và kết quả ở một nơi khác. Chàng băng qua vô số xác chết để đến một ngôi làng của người Abare bị quân Bulgares thiêu rụi theo luật công pháp, chứng kiến cảnh tượng kinh hoàng khi người già, phụ nữ và trẻ em bị sát hại dã man. Chàng tiếp tục tháo chạy sang một ngôi làng của người Bulgares nhưng nơi đó cũng bị quân Abares tàn phá tương tự. Candide bước đi trên những mảnh xác và đống đổ nát để thoát khỏi vùng chiến sự, hướng về phía Hà Lan khi lương thực dần cạn kiệt, trong lòng không nguôi nhớ về tiểu thư Cunégonde.
Đến Hà Lan, vì nghe danh đây là vùng đất giàu có và theo đạo Cơ Đốc, Candide hy vọng mình sẽ được đối xử tốt như thời còn ở lâu đài của ông Baron. Tuy nhiên, khi đi xin ăn, chàng bị những người nghiêm nghị đe dọa tống vào trại cải tạo. Chàng sấn đến xin giúp đỡ từ một diễn giả vừa thuyết giáo một giờ đồng hồ về lòng từ thiện trước đám đông. Khi bị gặng hỏi có ủng hộ chính nghĩa và có tin Giáo hoàng là Kẻ phản Chúa hay không, Candide bày tỏ quan điểm khiêm tốn về luật nhân quả và cầu xin miếng ăn. Tức giận vì câu trả lời vô thưởng vô phạt đó, người diễn giả xua đuổi chàng, còn vợ ông ta từ trên cửa sổ dội thẳng một xô chất bẩn lên đầu chàng vì tội hoài nghi điều này.
Chứng kiến cảnh tượng tàn nhẫn đó, Jacques – một người tốt bụng thuộc giáo phái Anabaptist chưa từng chịu phép rửa tội – đã thương cảm cho số phận của Candide. Ông đưa chàng về nhà, tắm rửa sạch sẽ, cho chàng bánh mì, bia, tặng hai đồng florin và ngỏ ý dạy chàng làm việc trong xưởng sản xuất vải vóc của mình. Candide vô cùng xúc động trước sự tử tế này và càng củng cố niềm tin vào triết lý của thầy Pangloss rằng mọi sự trên đời đều tốt đẹp nhất. Hôm sau, khi đang đi dạo, chàng bất ngờ gặp một kẻ ăn xin có vẻ ngoài vô cùng tồi tội: khắp người đầy mụn nhọt, mắt lờ đờ, mũi bị gặm mòn, mồm méo xệch, răng đen sì, giọng khò khè từ cổ họng cùng những cơn ho dữ dội đến mức khạc ra cả răng.