Homer

22. Cuộc đọ sức với Irus và sự căng thẳng tại hoàng cung

The Odyssey / Rendered into English prose for the use of those who cannot read the original — Tóm tắt

Sự việc bắt đầu khi Arnaeus, một gã ăn xin béo 둔 hung hăng trong thành phố thường được gọi là Irus, xuất hiện tại cửa hoàng cung và lăng mạ Ulysses, tìm cách đuổi ông ra khỏi nhà. Ulysses cảnh báo gã không nên khiêu khích, nhưng Irus vẫn hung hăng đe dọa đánh gãy răng ông. Antinous thấy vậy liền nảy ra ý định biến cuộc xung đột thành trò vui cho lũ cầu hôn và treo thưởng một lá lách dê đầy máu cùng quyền ăn xin duy nhất tại đây cho kẻ thắng cuộc. Trốn tránh sự nghi ngờ, Ulysses yêu cầu bọn cầu hôn tuyên thệ không can thiệp hay đánh lén ông. Khi Telemachus đứng ra đảm bảo tính công bằng, Ulysses cởi bỏ lớp áo rách, để lộ thân hình vạm vỡ cùng cơ bắp cuồn cuộn nhờ được Minerva tiếp thêm sức mạnh. Trông thấy điều này, Irus vô cùng sợ hãi nhưng vẫn bị gia nhân cưỡng ép bước vào cuộc đấu dưới lời đe dọa của Antinous rằng sẽ tống hắn sang cho vua Echetus tàn bạo nếu thất bại. Để tránh làm lộ bản thân, Ulysses hạ gã bằng một đòn nhẹ đập gãy xương hàm dưới tai, khiến Irus gục xuống hộc máu. Ulysses kéo gã ra cổng ngoài, dựng gã tựa vào tường rồi quay lại nhận thưởng. Sau chiến thắng, Ulysses được bọn cầu hôn tán thưởng và Antinous trao phần thưởng như đã hứa. Amphinomus mang bánh cùng rượu đến chúc mừng, tạo cơ hội để Ulysses lên tiếng cảnh báo anh ta. Nhận thấy Amphinomus là người có hiểu biết, Ulysses chia sẻ về sự biến đổi thất thường của số phận con người và khuyên anh ta nên rời đi trước khi chủ nhân ngôi nhà trở về trừng phạt lũ cầu hôn ngang ngược. Mặc dù Amphinomus cảm thấy điềm báo chẳng lành và bước đi đầy lo âu, anh ta vẫn không thể tránh khỏi số phận bị tiêu diệt theo sự an xép của Minerva. Ngay sau đó, Minerva xui khiến Penelope xuất hiện trước bọn cầu hôn để làm tăng lòng khao khát của chúng và nâng cao vị thế của bà. Penelope bước xuống sảnh cùng hai nữ tì với vẻ đẹp mê đắm do Minerva ban tặng trong giấc ngủ. Bà trách Telemachus vì để kẻ ăn xin bị đối xử tàn nhẫn, nhưng cậu giải thích bản thân không thể quán xuyến mọi việc giữa lũ người hung hăng. Khi Eurymachus khen ngợi nhan sắc của bà, Penelope nhắc lại lời dặn của Ulysses trước khi đi Troy rằng bà có thể tái giá khi con trai mọc râu, đồng thời chỉ trích bọn cầu hôn vì ăn bám tài sản gia đình bà thay vì mang lễ vật đến theo đúng phong tục. Nghe vậy, Antinous và bọn cầu hôn lập tức cử gia nhân về nhà lấy nhiều món trang sức xa xỉ đến dâng tặng hoàng hậu. Khi màn đêm buông xuống, bọn cầu hôn tổ chức ca hát, nhảy múa và đốt ba lò than chiếu sáng. Ulysses đề nghị giữ đuốc để các nữ tì lên phòng hầu hạ và an ủi Penelope, nhưng gã bị Melantho, người tình của Eurymachus, buông lời lăng mạ thô bạo. Ulysses đe dọa sẽ báo việc này với Telemachus khiến gã tì nữ sợ hãi bỏ đi. Thấy Ulysses đứng cầm đuốc, Minerva tiếp tục kích động Eurymachus chế giễu hói đầu và sự lười biếng của ông. Ulysses bình tĩnh đáp trả, thách thức Eurymachus gặt lúa, cày ruộng hoặc chiến đấu trên chiến trường, đồng thời khẳng định gã chỉ là kẻ kiêu ngạo trong một thế giới nhỏ bé. Nổi giận, Eurymachus ném chiếc ghế kê chân về phía Ulysses, nhưng ông kịp né sát vào gối Amphinomus, khiến chiếc ghế trúng người dâng rượu. Sảnh đường rơi vào hỗn loạn cho đến khi Telemachus lên tiếng khuyên bọn cầu hôn nên về nhà nghỉ ngơi vì rượu đã làm chúng mất trí. Amphinomus đồng tình và bảo người dâng rượu Mulius chia rượu rót cúng các vị thần, sau đó tất cả bọn cầu hôn giải tán trở về nhà.