Homer

28. Linh hồn bị tàn sát và hòa bình tại Ithaca

The Odyssey / Rendered into English prose for the use of those who cannot read the original — Tóm tắt

Thần Mercury dùng gậy vàng dẫn dắt linh hồn bọn cầu hôn vừa bị tiêu diệt xuống cõi âm. Tại đồng cỏ asphodel, họ gặp các linh hồn của Achilles, Patroclus, Antilochus, Ajax và Agamemnon. Trong khi Agamemnon và Achilles đang trò chuyện về cái chết oanh liệt của Achilles tại thành Troy cùng lễ an táng trọng thể do người Achaean tổ chức, Agamemnon nhận ra Amphimedon và hỏi nguyên do nhóm thanh niên tú tài này cùng xuống cõi âm. Amphimedon thuật lại chi tiết mưu mẹo dệt tấm vải líu áo cho Laertes của Penelope, sự trở về ẩn danh của Ulysses, thử thách bắn nỏ và cuộc tàn sát đẫm máu do Ulysses cùng Telemachus thực hiện dưới sự trợ giúp của thần linh. Agamemnon hết lời ca ngợi sự thủy chung, trí tuệ của Penelope và chúc mừng Ulysses, đối lập hoàn toàn với sự phản bội của vợ ông là Clytemnestra. Ở trên gian trần, Ulysses cùng Telemachus, Eumaeus và Philoetius rời thành phố đến trang trại của cha ông là Laertes. Ulysses dặn đồng đội vào nhà mổ lợn dọn tiệc, còn ông đi vào vườn nho để thử lòng cha. Nhìn thấy Laertes già nua, gầy gò, ăn mặc rách rưới đang cuốc đất, Ulysses không kìm được nước mắt. Ông tiếp cận Laertes trong vai một người khách lạ từ Alybas tên là Eperitus, kể rằng mình từng tiếp đón Ulysses chu đáo năm năm trước và hy vọng gặp lại ông tại Ithaca. Khi Laertes đau đớn khóc thương con trai và gạt bụi bẩn lên đầu, Ulysses xúc động ôm chồm lấy cha, tiết lộ danh tính thật. Để chứng minh, ông chỉ ra vết sẹo do lợn lòi húc trên chân và nhắc lại chính xác số lượng cây ăn quả (mười ba cây lê, mười cây táo, bốn mươi cây vả, cùng năm mươi hàng nho) mà Laertes đã cho ông hồi nhỏ. Laertes ngất đi vì xúc động, rồi vui mừng khi biết bọn cầu hôn đã bị trừng phạt. Laertes được nữ tì người Sicel tắm rửa, còn Minerva ban cho ông vóc dáng cao lớn, uy nghi. Họ cùng hội ngộ với Telemachus, hai gia nhân, lão Dolius và các con trai của lão tại bàn tiệc. Cùng lúc đó, tin đồn về cuộc tàn sát lan rộng, người dân Ithaca thu gom xác chết đem đi chôn cất rồi nhóm họp tại hội đồng. Eupeithes, cha của Antinous, đầm đìa nước mắt kêu gọi dân chúng cầm vũ khí truy sát Ulysses để trả thù cho con em họ trước khi ông bỏ trốn. Dù Medon cùng xướng ngôn viên Phemius làm chứng rằng chiến thắng của Ulysses có sự can thiệp của thần linh, và nhà tiên tri Halitherses cảnh báo cuộc thảm sát là hậu quả từ sự hung hăng của bọn cầu hôn, hơn một nửa đám đông vẫn nghe theo Eupeithes mang vũ khí ra ngoài thành phố. Trên đỉnh Olympus, Minerva hỏi ý kiến Jove về cuộc chiến và được thần ra lệnh lập lại hòa bình, bắt người dân Ithaca quên đi thù hận và công nhận quyền uy của Ulysses. Khi phe Eupeithes tiến gần trang trại, Ulysses, Telemachus, Laertes, Dolius cùng các con trai vội vã khoác giáp xông ra chiến đấu. Nhờ sự tiếp sức của Minerva, Laertes phóng giáo đâm xuyên mũ cối tiêu diệt Eupeithes. Ulysses và Telemachus xông lên truy sát quân thù, nhưng Minerva trong hình dạng Mentor đã cất tiếng ngăn cản chiến tranh để tránh đổ máu. Jove giáng một tia sét xuống trước mặt Minerva làm điềm báo, khiến Ulysses dừng tay gươm. Dưới sự chứng kiến của nữ thần, hai bên đã tuyên thệ thiết lập hòa bình vĩnh viễn trên đảo Ithaca.